

Voor een groot internationaal bedrijf kwam Ericsson relatief pas laat op de proppen met hun plastic plastic telefoon, namelijk de Dialog. Natuurlijk hadden ze al sinds de jaren ’50 de Ericofon in productie, maar die was nooit bedoeld als een universele, dagelijkse telefoon. In 1964 introduceerden ze de Dialog bij het grote publiek en het werd een groot succes. Miljoenen exemplaren werden wereldwijd verkocht. Het werd het standaardmodel in verschillende landen, zoals Noorwegen en Zweden, en maakte de overgang naar het TDK-tijdperk mee.
De telefoon werd door Ericsson zelf over de hele wereld geproduceerd, met lokale varianten in Zweden door Teli, in Noorwegen en Denemarken door GNT. Er werd zelfs een kopie in Polen gemaakt.

Er zijn nog heel veel exemplaren, in talloze varianten en kleuren. Hij werd in 1979 opgevolgd door de Diavox. De naam Diavox is uiteraard geïnspireerd op de Dialog. De naam Dialog werd in de jaren ’90 opnieuw gebruikt voor een reeks kantoortelefoons van Ericsson. De Dialog is één van de meest iconische telefoons uit het plastic tijdperk, en in de loop der jaren zijn er verschillende door mijn verzameling gegaan.
Kenmerken

De Dialog had veel eigenschappen gemeen met zijn tijdgenoten: een handgreep aan de achterkant, een ergonomische hoorn, alle onderdelen op de bodemplaat gemonteerd (inclusief de kiesschijf), een kunststof behuizing uit één stuk, volumeregeling voor de bel, elektronica op een printplaat, een modulaire opbouw, krulsnoer, enzovoort.
Het draaischijfmechanisme was een beproefd ontwerp uit de jaren ’40, maar bij de Dialog werden veel metalen en bakelieten onderdelen vervangen door plastic. De Dialog verscheen ook in een toonkiesversie en een drukknopsysteem dat werkte met gelijkstroomkiezen (DC-dialling).

Uniek was dat de telefoon bijna geen schroeven gebruikte: de behuizing kon worden verwijderd door één enkele schroef los te draaien, verborgen in de handgreep. Alle componenten op de bodemplaat werden vastgeklikt of in sleuven geplaatst, en alleen het belmechanisme werd met één schroef vastgezet.
De diepgang en zorgvuldigheid van het ontwerp blijken misschien het best uit het feit dat zelfs aan de interne verlichting van het toestel werd gedacht: de binnenkant werd niet helemaal donker gelaten, om te voorkomen dat insecten zich erin nestelden, door middel van een transparant inzetstuk bij de handgreep.
In tegenstelling tot veel andere plastic modellen heeft de Dialog geen papieren label in de kiesschijf. In plaats daarvan zit er een vrij groot nummerkaartvenster aan de voorkant
Kleuren, heel veel kleuren

De Dialog verscheen in een grote verscheidenheid aan kleuren. Dat is niet verwonderlijk, want hij werd door verschillende producenten gemaakt en bleef decennialang in productie.
Die variatie draagt sterk bij aan zijn verzamelwaarde.
Een technisch handboek spreekt over acht kleuren, maar specificeert ze niet.
Ik heb zelf exemplaren gezien in grijs, wit, zwart, verschillende tinten groen, verschillende tinten blauw, diverse roodtinten, zalmkleur, beige.
Er bestaat ook een tamelijk zeldzame transparante versie, en zelfs een prachtige – waarschijnlijk extreem zeldzame – gouden uitvoering. Daarnaast werd er door Teli voor Televerket een oranje-zwarte versie gemaakt.
Bekende problemen

Omdat de Dialogs zeer degelijk gebouwd zijn, is er meestal weinig mis mee.
Toch zijn er een paar terugkerende problemen.
Het meest storende, naar mijn mening, is de kwetsbaarheid van het nummerkaartvenster. Dat is vaak beschadigd; het belemmert de werking niet, maar het valt meteen op.
Ook merk ik vaak dat de kleine kunststof buisjes over de snoeren niet meer op hun oorspronkelijke plek zitten.
Een ander vervelend probleem is het verkeerd uitgelijnde bevestigingsschroefje waarmee de behuizing aan het frame vastzit.
Als dat voorkomt, is het moeilijk om de kap weer goed te monteren.
In mijn verzameling

De eerste die ik ooit kocht was natuurlijk een rode. Maar op het moment dat ik dit schrijf (november 2025) heb ik er inmiddels vijf.
De tweede was een zeer bijzonder tweekleurig model met gegraveerde opschriften, gebruikt door Televerket, de Zweedse telefoonautoriteit, voor tentoonstellingen en beurzen. Hij was bijzonder en niet duur, dus ik kon hem niet aan me voorbij laten gaan.
De derde was een grijze, gekocht op een rommelmarkt in Denemarken. Ik nam hem mee omdat hij een hulpstuk had speciaal voor de Dialog: een grote plastic ring met enorme cijfers om slechtzienden te helpen.

De vierde was een transparant model. Een lokale aankoop, niet te duur, en dit keer een originele Ericsson-productie.
De vijfde werd eigenlijk gekocht door mijn schoonzus als decoratief object. Op een gegeven moment wilde ze liever een zwarte telefoon, dus heb ik hem met haar geruild.
De rode, oranje-zwarte en groene werden gemaakt door Teli, het productiebedrijf van Televerket. De grijze is gemaakt door GNT in Denemarken. Deze Dialogs waren licht verschillend van die van Ericsson zelf.
Laat een reactie achter